॥ ॐ श्रीं ह्रीं क्लीं महालक्ष्म्यै नमः - नित्य उपासना ॥ संतवाणी डिजिटल लायब्ररी २०२६
🚩 ऋग्वेदोक्त नित्य उपासना

सार्थ ऋग्वैदिक श्रीसूक्त

आदिशक्ती श्री महालक्ष्मीच्या कृपेने सुख, समृद्धी आणि शांती देणारे अत्यंत सिद्ध वैदिक श्रीसूक्त मराठी अर्थासह.

पठण सुरू करा

॥ श्रीसूक्त माहात्म्य ॥

श्रीसूक्त हे ऋग्वेदातील खिलसूक्तांपैकी अत्यंत पावन आणि प्रभावशाली सूक्त आहे. यामध्ये अग्नीदेवतेला माध्यम बनवून भगवती श्री महालक्ष्मीची अनन्य उपासना केली आहे. या सूक्ताच्या नित्य पठणाने अलक्ष्मी (दारिद्र्य, दुःखावस्था आणि अज्ञान) दूर होऊन जीवनात अखंड ऐश्वर्य, यश, शांती व धनधान्याची समृद्धी प्राप्त होते.

🚩 सार्थ श्रीसूक्त
हिरण्यवर्णां हरिणीं सुवर्णरजतस्रजाम् ।
चन्द्रां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥ १ ॥
मराठी भावार्थ:
हे सर्वज्ञ अग्नीदेवा (जातवेद), सोन्यासारखी उजळ कांती असलेल्या, सुवर्ण आणि चांदीचे अलंकार परिधान केलेल्या, चंद्राप्रमाणे आह्लाददायक व शीतल असणाऱ्या आणि सुवर्णमय कांतीने दिशा उजळवणाऱ्या श्री महालक्ष्मीला माझ्या गृही येण्याचे आवाहन कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
तां म आवह जातवेदो लक्ष्मीमनपगामिनीम् ।
यस्यां हिरण्यं विन्देयं गामश्वं पुरुषानहम् ॥ २ ॥
मराठी भावार्थ:
हे अग्नीदेवा, मला कधीही सोडून न जाणाऱ्या (अविनाशी/स्थिर) अशा लक्ष्मीला प्रसन्न कर; जिच्या आगमनाने मला उदंड सुवर्ण, गाई-वासरे, घोडे आणि आप्तेष्ट, सेवक व सुहृदांचे सहकार्य प्राप्त होईल.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
अश्वपूर्वां रथमध्यां हस्तिनादप्रबोधिनीम् ।
श्रियं देवीमुपह्वये श्रीर्मा देवी जुषताम् ॥ ३ ॥
मराठी भावार्थ:
जिच्या आगमनावेळी पुढे घोडे पळत आहेत, जी मध्यभागी भव्य रथात विराजमान आहे आणि जिचे स्वागत हत्तींच्या दिव्य गर्जनेने (हस्तिनादाने) होत आहे, अशा त्या समृद्धीच्या महालक्ष्मीला मी भावपूर्ण आमंत्रण देतो. ती जगदंबा माझ्यावर कृपा करो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
कांसोस्मितां हिरण्यप्राकारामार्द्रां ज्वलन्तीं तृप्तांतर्पयन्तीम् ।
पद्मे स्थितां पद्मवर्णां तामिहोपह्वये श्रियम् ॥ ४ ॥
मराठी भावार्थ:
जिच्या मुखावर मंद सुवर्णहास्य खेळत आहे, जी सोन्याच्या मखरात वास करते, जी अत्यंत वत्सल, मायाळू व स्वयंप्रकाशित आहे; जी स्वतः सदैव तृप्त असून भक्तांच्या सर्व इच्छा तृप्त करते आणि जी कमळात बसलेली कमळासारख्या कोमल वर्णाची आहे, अशा श्रीलक्ष्मीला मी येथे आमंत्रित करतो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
चन्द्रां प्रभासां यशसा ज्वलन्तीं श्रियं लोके देवजुष्टामुदाराम् ।
तां पद्मिनीमीं शरणमहं प्रपद्येऽलक्ष्मीर्मे नश्यतां त्वां वृणे ॥ ५ ॥
मराठी भावार्थ:
चंद्रासारखी दिव्य प्रभा असणाऱ्या, अमर्याद यशाने देदीप्यमान असणाऱ्या, देवांनी पूजलेल्या आणि अत्यंत उदार अशा त्या 'ई' रूपी महालक्ष्मीच्या चरणी मी शरण आलो आहे. हे माते, माझ्या घरातील सर्व दारिद्र्य (अलक्ष्मी) कायमचे नष्ट कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
आदित्यवर्णे तपसोऽधिजातो वनस्पतिस्तव वृक्षोऽथ बिल्वः ।
तस्य फलानि तपसा नुदन्तु मायान्तरायाश्च बाह्या अलक्ष्मीः ॥ ६ ॥
मराठी भावार्थ:
हे सूर्याप्रमाणे तेजस्वी माते, तुझ्या महान तपश्चर्येतून पवित्र बेलाचा वृक्ष जन्माला आला. त्या बिल्ववृक्षाची फळे माझ्या अंतःकरणातील अज्ञान-मोह आणि बाहेरील दारिद्र्य व संकटे पूर्णपणे दूर करोत.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
उपैतु मां देवसखः कीर्तिश्च मणिना सह ।
प्रादुर्भूतोऽस्मि राष्ट्रेऽस्मिन् कीर्तिमृद्धिं ददातु मे ॥ ७ ॥
मराठी भावार्थ:
देवांचा सखा कुबेर, कीर्ती आणि दिव्य चिंतामणी रत्नासह माझ्याकडे येवो. मी या पावन भूमीत जन्माला आलो आहे; मला अखंड यशाची कीर्ती आणि समृद्धी प्राप्त होवो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
क्षुत्पिपासामलां ज्येष्ठामलक्ष्मीं नाशयाम्यहम् ।
अभूतिमसमृद्धिं च सर्वान् निर्णुद मे गृहात् ॥ ८ ॥
मराठी भावार्थ:
भूक, तहान आणि अस्वच्छतेचे प्रतीक असणाऱ्या थोरल्या अलक्ष्मीचा (दारिद्र्याचा) मी नाश करतो. हे माते, माझ्या घरातील सर्व प्रकारची दैन्यावस्था, अपयश आणि समृद्धीतील अडथळे बाहेर हाकलून दे.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
गन्धद्वारां दुराधर्षान् नित्यपुष्टां करीषिणीम् ।
ईश्वरीं सर्वभूतानां तामिहोपह्वये श्रियम् ॥ ९ ॥
मराठी भावार्थ:
जी सुगंधी द्रव्यांचे मुख्य उगमस्थान आहे, जिच्यावर कोणत्याही वाईट शक्तीचे आक्रमण होऊ शकत नाही, जी नित्य समृद्धीने परिपूर्ण असून सर्व प्राणिमात्रांची ईश्वरी (स्वामिनी) आहे, त्या श्रीलक्ष्मीला मी माझ्या गृही आमंत्रित करतो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
मनसः काममाकूतिं वाचः सत्यमशीमहि ।
पशूनां रूपमन्नस्य मयि श्रीः श्रयतां यशः ॥ १० ॥
मराठी भावार्थ:
माझ्या मनातील सर्व पवित्र संकल्प व इच्छा पूर्ण होवोत, माझ्या वाणीत सत्यता येवो; पशू, अन्नधान्य आणि रूप यांनी नटलेली ती महालक्ष्मी माझ्या घरात सदैव यशासह निवास करो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
कर्दमेन प्रजा भूता मयि सम्भव कर्दम ।
श्रियं वासय मे कुले मातरं पद्ममालिनीम् ॥ ११ ॥
मराठी भावार्थ:
ज्याच्यामुळे सृष्टीची निर्मिती सुपीक झाली, अशा हे कर्दमा (महालक्ष्मीपुत्रा), तू माझ्या गृही वास कर आणि तुझ्या आईला - कमळाची माळ धारण करणाऱ्या जगदंबा लक्ष्मीला माझ्या कुळात स्थिर कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
आपः सृजन्तु स्निग्धानि चिक्लीत वस मे गृहे ।
नि च देवीं मातरं श्रियं वासय मे कुले ॥ १२ ॥
मराठी भावार्थ:
जलदेवता सर्वत्र स्निग्धता व प्रसन्नता निर्माण करोत. हे चिक्लीता (लक्ष्मीपुत्रा), तू माझ्या घरात निवास कर आणि तुझ्यासोबत माता महालक्ष्मीला माझ्या घराण्यात कायमचे प्रस्थापित कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
आर्द्रां पुष्करिणीं पुष्टिं पिङ्गलां पद्ममालिनीम् ।
चन्द्रां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥ १३ ॥
मराठी भावार्थ:
हे अग्नीदेवा, सरोवराप्रमाणे रसपूर्ण व दयाळू असणाऱ्या, सर्वांचे पोषण करणाऱ्या, सोनेरी वर्णाच्या, कमलमाला धारण करणाऱ्या आणि चंद्रासारख्या शीतल सुवर्णमयी लक्ष्मीला माझ्यासाठी इथे बोलाव.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
आर्द्रां यः करिणीं यष्टिं सुवर्णां हेममालिनीम् ।
सूर्यां हिरण्मयीं लक्ष्मीं जातवेदो म आवह ॥ १४ ॥
मराठी भावार्थ:
हे अग्नीदेवा, जी संपूर्ण जगाच्या पोषणाला आधार देणारी आहे, सुवर्णाची माळ धारण करणारी आणि सूर्यासारखी प्रखर-तेजस्वी आहे, अशा सुवर्णमयी श्रीलक्ष्मीला माझ्याकडे घेऊन ये.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
तां म आवह जातवेदो लक्ष्मीमनपगामिनीम् ।
यस्यां हिरण्यं प्रभूतं गावो दास्योऽश्वान् विन्देयं पुरुषानहम् ॥ १५ ॥
मराठी भावार्थ:
हे अग्नीदेवा, माझ्या घरातून कधीही निघून न जाणाऱ्या त्या स्थिर लक्ष्मीचे माझ्यासाठी आवाहन कर; जिच्या कृपेने मला अथांग धन, गाई, सेवक, घोडे आणि उत्तम जनबळ (मित्र-नातेवाईक) प्राप्त होतील.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
यः शुचिः प्रयतो भूत्वा जुहुयादाज्यमन्वहम् ।
सूक्तं पञ्चदशर्चं च श्रीकामः सततं जपेत् ॥ १६ ॥
मराठी भावार्थ:
जो साधक अत्यंत शुचिर्भूत (पवित्र) व एकाग्रचित्त होऊन दररोज तुपाने आहुती देईल आणि या १५ ऋचांच्या श्रीसूक्ताचा नित्य जप करेल, त्याला अखंड लक्ष्मीची प्राप्ती होते.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
पद्मानने पद्म-ऊरु पद्माक्षि पद्मसम्भवे ।
त्वं मां भजस्व पद्माक्षि येन सौख्यं लभाम्यहम् ॥ १७ ॥
मराठी भावार्थ:
कमळासारखे मुख, कोमल मांड्या व विशाल नेत्र असणाऱ्या आणि कमळातून प्रकट झालेल्या हे पद्माक्षी देवी, तू माझा स्वीकार कर, ज्यामुळे मला जीवनात परिपूर्ण सुख-शांती लाभेल.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
अश्वदायि गोदायि धनदायि महाधने ।
धनं मे जुषतां देवि सर्वकामांश्च देहि मे ॥ १८ ॥
मराठी भावार्थ:
घोडे, गाई आणि अथांग संपत्तीची देणगी देणाऱ्या हे महाधने देवी, माझ्या घरावर सदैव धनाचा वर्षाव कर आणि माझे सर्व मनोरथ पूर्ण कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
पुत्रपौत्र धनं धान्यं हस्त्यश्वादिगवे रथम् ।
प्रजानां भवसि माता आयुष्मन्तं करोतु माम् ॥ १९ ॥
मराठी भावार्थ:
तू सर्व जगाची माऊली आहेस. मला सुपुत्र, नातू, धनधान्य, हत्ती, घोडे, गाई व रथ प्रदान कर आणि मला उदंड-दीर्घ आयुष्य दे.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
धनमग्निर्धनं वायुर्धनं सूर्यो धनं वसुः ।
धनमिन्द्रो बृहस्पतिर्वरुणं धनमश्नुते ॥ २० ॥
मराठी भावार्थ:
तुझ्याच कृपेचे धन लाभल्यामुळे अग्नी, वायू, सूर्य, अष्टवसू, देवराज इंद्र, बृहस्पती आणि वरुणदेव हे ऐश्वर्यसंपन्न झाले आहेत.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
वैनतेय सोमं पिब सोमं पिबतु वृत्रहा ।
सोमं धनस्य सोमिनो मह्यं ददातु सोमिनः ॥ २१ ॥
मराठी भावार्थ:
हे गरुडा, तू सोमरसाचे प्राशन कर आणि वृत्रासुराचा संहार करणाऱ्या इंद्रालाही सोमरस पिऊ दे. सोमरसरूपी आनंदाचे स्वामी असणारे देव मला तो दिव्य आनंद-रस प्रदान करोत.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
न क्रोधो न च मात्सर्यं न लोभो नाशुभा मतिः ।
भवन्ति कृतपुण्यानां भक्तानां श्रीसूक्तं जपेत्सदा ॥ २२ ॥
मराठी भावार्थ:
श्रीसूक्ताचा नित्य जप करणाऱ्या पुण्यवान भक्तांच्या मनात कधीही राग, मत्सर, लोभ किंवा वाईट विचार प्रवेश करत नाहीत. म्हणूनच श्रीसूक्ताचे सदैव पठण करावे.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
वर्षन्तु ते विभावरि दिवो अभ्रस्य विद्युतः ।
रोहन्तु सर्वबीजान्यव ब्रह्मद्विषो जहि ॥ २३ ॥
मराठी भावार्थ:
हे प्रकाशमय देवी, आकाशातील ढगांतून विजेच्या लखलखाटासह निसर्गात अमृताचा पाऊस पडो. सर्व बियाणांतून हिरवे कोंब उगवून धान्य पिकू दे आणि ज्ञानाचा (ब्रह्माचा) द्वेष करणाऱ्या वाईट प्रवृत्तींचा नाश कर.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
पद्मप्रिये पद्मिनि पद्महस्ते पद्मालये पद्मदलायताक्षि ।
विश्वप्रिये विष्णुमनोऽनुकूले त्वत्पादपद्मं मयि सन्निधत्स्व ॥ २४ ॥
मराठी भावार्थ:
जिला कमळे प्रिय आहेत, जिच्या हातात कमळ आहे, जिचे निवासस्थान कमळ आहे, जिचे डोळे कमळाच्या पाकळ्यांसारखे सुंदर आहेत आणि जी श्रीविष्णूच्या मनास अत्यंत प्रिय आहे, त्या श्रीलक्ष्मीने आपले चरणकमल माझ्या हृदयात ठेवावेत.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
या सा पद्मासनस्था विपुलकटितटी पद्मपत्रायताक्षी ।
गम्भीरावर्तनाभिः स्तनभर नमिता शुभ्र वस्त्रोत्तरीया ॥ २५ ॥
मराठी भावार्थ:
जी कमळाच्या आसनावर विराजमान आहे, जिची कंबर विशाल, नेत्र कमळपाकळीसारखे आयत, नाभी खोल आणि आकृती अत्यंत रेखीव आहे; जिने शुभ्र वस्त्र आणि दिव्य शेला परिधान केला आहे,
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
लक्ष्मीर्दिव्यैर्गजेन्द्रैर्मणिगणखचितैः स्नापिता हेमकुम्भैः ।
नित्यं सा पद्महस्ता मम वसतु गृहे सर्वमाङ्गल्ययुक्ता ॥ २६ ॥
मराठी भावार्थ:
रत्नांनी सजलेल्या स्वर्गीय गजेन्द्रांनी सुवर्णाच्या कलशांमधून जिला मंगलस्नान घातले आहे, अशी ती हातात कमळ घेतलेली सर्वमंगलमयी महालक्ष्मी माझ्या गृही नित्य वास करो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
लक्ष्मीं क्षीरसमुद्रराजतनयां श्रीरङ्गधामेश्वरीम् ।
दासीभूतसमस्तदेववनितां लोकैकदीपांकुराम् ॥ २७ ॥
मराठी भावार्थ:
क्षीरसागराची कन्या असणाऱ्या, श्रीरंग वैकुंठाची गृहस्वामिनी असणाऱ्या, सर्व देवस्त्रिया जिची सेवेकरी आहेत आणि जी तिन्ही लोकांत मंगल प्रकाशाची एकमेव ज्योत आहे, अशा श्रीलक्ष्मीला...
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
श्रीमन्मन्दकटाक्षलब्धविभवब्रह्मेन्द्रगङ्गाधराम् ।
त्वां त्रैलोक्यकुटुम्बिनीं सरसिजां वन्दे मुकुन्दप्रियाम् ॥ २८ ॥
मराठी भावार्थ:
जिच्या एका मंद कटाक्षाने ब्रह्मदेव, इंद्र आणि महादेवाला अथांग ऐश्वर्य प्राप्त झाले, त्या त्रिभुवनाची माता व श्रीविष्णूची प्रिय पत्नी असलेल्या कमलेच्या चरणी मी नमन करतो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
सिद्धलक्ष्मीर्मोक्षलक्ष्मीर्जयलक्ष्मीः सरस्वती ।
श्रीलक्ष्मीर्वरलक्ष्मीश्च प्रसन्ना मम सर्वदा ॥ २९ ॥
मराठी भावार्थ:
सिद्धलक्ष्मी, मोक्षलक्ष्मी, जयलक्ष्मी, ज्ञानदेवता सरस्वती, श्रीलक्ष्मी आणि वरलक्ष्मी या सर्व रूपवती माता माझ्यावर सदैव प्रसन्न असोत.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
वरांकुशौ पाशमभीतिमुद्रां करैर्वहन्तीं कमलासनस्थाम् ।
बालार्क कोटि प्रतिभां त्रिनेत्रां भजेहमाद्यां जगदीश्वरीं त्वाम् ॥ ३० ॥
मराठी भावार्थ:
चार हातांत वरमुद्रा, अंकुश, पाश व अभयमुद्रा धारण करणाऱ्या, कमळावर बसलेल्या, कोटी उगवत्या सूर्यांचे तेज असणाऱ्या त्रिनेत्री आद्य जगदीश्वरीला मी भावभावाने भजतो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
सर्वमङ्गलमाङ्गल्ये शिवे सर्वार्थसाधके ।
शरण्ये त्र्यम्बके देवि नारायणि नमोऽस्तु ते ॥
नारायणि नमोऽस्तु ते ॥ नारायणि नमोऽस्तु ते ॥ ३१ ॥
मराठी भावार्थ:
सर्व मङ्गलांचे मङ्गल रूप असणाऱ्या, कल्याणकारी, चारही पुरुषार्थ साध्य करणाऱ्या, शरणागतांचे रक्षण करणाऱ्या हे त्रिनेत्री नारायणी देवी, तुला माझे वारंवार नम्र प्रणाम असोत!
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
सरसिजनिलये सरोजहस्ते धवलतरांशुक गन्धमाल्यशोभे ।
भगवति हरिवल्लभे मनोज्ञे त्रिभुवनभूतिकरि प्रसीद मह्यम् ॥ ३२ ॥
मराठी भावार्थ:
कमळात निवास करणाऱ्या, हातात कमलपुष्प धरणाऱ्या, पांढरीशुभ्र वस्त्रे व सुगंधी माळांनी सजलेल्या, तिन्ही लोकांना ऐश्वर्य देणाऱ्या हे श्रीहरीच्या प्रिय पत्नी, माझ्यावर प्रसन्न हो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
विष्णुपत्नीं क्षमां देवीं माधवीं माधवप्रियाम् ।
विष्णोः प्रियसखीं देवीं नमाम्यच्युतवल्लभाम् ॥ ३३ ॥
मराठी भावार्थ:
भगवान विष्णूची पत्नी, क्षमाशील पृथ्वीरूपिणी, माधवाची प्रियतमा, अच्युताची प्रिय सखी असणाऱ्या देवीला मी मनःपूर्वक प्रणाम करतो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
महालक्ष्म्यै च विद्महे विष्णुपत्न्यै च धीमहि ।
तन्नो लक्ष्मीः प्रचोदयात् ॥ ३४ ॥
मराठी भावार्थ:
आम्ही महालक्ष्मीला जाणतो आणि त्या विष्णुपत्नीचे ध्यान करतो. ती भगवती लक्ष्मी आम्हाला सन्मार्गावर चालण्याची प्रेरणा देवो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
श्रीवर्चस्यमायुष्यमारोग्यमाविधात् पवमानं महीयते ।
धनं धान्यं पशुं बहुपुत्रलाभं शतसंवत्सरं दीर्घमायुः ॥ ३५ ॥
मराठी भावार्थ:
श्रीलक्ष्मीच्या कृपेने आम्हास तेज, दीर्घ आयुष्य, उत्तम आरोग्य, धन-धान्य, पशुधन आणि संततीचा लाभ होवो; शंभर वर्षांचे समृद्ध आयुष्य लाभो.
✨ santvani.co.in
🚩 सार्थ श्रीसूक्त
ऋणरोगादिदारिद्र्यपापक्षुदपमृत्यवः ।
भयशोकमनस्तापा नश्यन्तु मम सर्वदा ॥ ३६ ॥

॥ इति सार्थ ऋग्वैदिक श्रीसूक्त संपूर्णम् ॥
॥ श्री महालक्ष्मा्यर्पणमस्तु ॥
मराठी भावार्थ:
माझी कर्जे, रोगराई, दैन्यावस्था, पापे, भूक, अकाली मृत्यू, भय, दुःख आणि मनस्ताप यांचा महालक्ष्मीच्या कृपेने सदैव नाश होवो.

॥ अशा प्रकारे सार्थ ऋग्वैदिक श्रीसूक्त संपूर्ण झाले ॥
✨ santvani.co.in
❮ सर्व नित्य पठण स्तोत्रे वर जा ⬆

🚩 शुभं करोति कल्याणम्!

हे पावन सार्थ ऋग्वैदिक श्रीसूक्त इतर भक्तांसोबत नक्की शेअर करा.

॥ श्री महालक्ष्मा्यर्पणमस्तु ॥